1.1. "Shlagbaumli temir yo'l kesishmasi" Bu belgi aholi punktlarida yo‘lning temir yo‘l kesib o‘tgan qismidan 50 - 100 metr oldin masofada o‘rnatiladi. Bunday temir yo‘l kesishmalari shlagbaum harakatni tartibga soluvchi svetofor va tovush moslamasi bilan jihozlangan bo‘lib, kesishma orqali harakatlanishni temir yo‘l navbatchisi nazorat qiladi. «Shlagbaumli temir yo‘l kesishmasi» belgisi haydovchini yo‘lning o‘ta xavfli qismlari borligi haqida ogohlantirib, aholi punktlaridan tashqarida 150 - 300 metr oldin, shuningdek, xavf-xatarga 50 metrdan kam bo‘lmagan masofa qolganda takror o‘rnatiladi. Yo‘lning temir yo‘l kesishmasi o‘tgan qismidan, ehtiyot choralarini ko‘rgan holda, ruxsat berilganidan keyin o‘tishi kerak.

Shlakbaumsiz temir yo‘l kesishmasi Bu belgi transport vositasining yo‘lida shlakbaunsiz, yani qo‘riqlanmaydigan temir yo‘l kesishmasi borligi xaqida xaydovchini ogoxlantiradi, belgi axoli yashaydigan joylarda yo‘lning temir yo‘l kesib o‘tkan qismidan 50-100 metr, axoli yashash joylaridan tashqarida esa 150-300 metr masofada o‘rnatiladi. Xaydovchining yo‘lning o‘ta xavfli qisimlari borligi xaqida ogoxlantiradigan ushbu belgi axoli yashash joylaridan tashqarida takrorlanadi, belgi ikinchi marta takrorlanganda xavf xatarga 50 metrdan kam bo‘lmagan masofa qolganda o‘rnatiladi bunday vaziatlarda xaydovchi xavf xatarning oldini olib extiyot choralarini ko‘rgan xolda xarakatlanishi kerak

1.3.1. "Bir izli temir yo'l" va 1.3.2. "Ko'p izli temir yo'l" Ushbu yoʼl belgilari haydovchini bir izli va ikki va undan ortiq - koʼp izli shlagbaumsiz temir yoʼl kesishmalari borligi haqida qoʼshimcha ravishda ogohlantiradi va bevosita shlagbaum bilan jihozlanmagan temir yoʼl kesishmasi oldida, eng yaqin relьsdan 20 metrdan kam boʼlmagan masofada, shlagbaumsiz temir yoʼl kesishmasi oldida oʼrnatiladi. Bunda 1.3.1. bir izli temir yoʼlni, 1.3.2. esa koʼp izli temir yoʼlni anglatadi Haydovchi yoʼlning bu qismidan zarur ehtiyot choralarini koʼrib, harakatlanishi kerak.

1.4.1 – 1.4.6. "Temir yo'l kesishmasiga yaqinlashuv" Ushbu yo'l belgilari aholi yashash joylaridan tashqarida, haydovchining temir yo'l kesishmalariga yaqinlashish darajasini ko'rsatadi va 1.1."Shlagbaumli temir yo'l kesishmasi" yoki 1.2."Shlagbaumsiz temir yo'l kesishmasi" yo'l belgilari bilan birgalikda o'rnatiladi. Bu yo'l belgilarining asosiy maqsadi, haydovchilarning temir yo'l kesishmalariga e'tiborini yanada kuchliroq qaratishdan iborat. Zarur holatlarda, keng yo'llarda ushbu yo'l belgilari qo'shimcha ravishda yo'lning chap tomoniga ham qo'yiladi. Haydovchi temir yo'l kesishmasiga yaqinlashayotganda tezlikni kamaytirishi kerak.

1.4.1 – 1.4.6. "Temir yo'l kesishmasiga yaqinlashuv" Ushbu yo'l belgilari aholi yashash joylaridan tashqarida, haydovchining temir yo'l kesishmalariga yaqinlashish darajasini ko'rsatadi va 1.1."Shlagbaumli temir yo'l kesishmasi" yoki 1.2."Shlagbaumsiz temir yo'l kesishmasi" yo'l belgilari bilan birgalikda o'rnatiladi. Bu yo'l belgilarining asosiy maqsadi, haydovchilarning temir yo'l kesishmalariga e'tiborini yanada kuchliroq qaratishdan iborat. Zarur holatlarda, keng yo'llarda ushbu yo'l belgilari qo'shimcha ravishda yo'lning chap tomoniga ham qo'yiladi. Haydovchi temir yo'l kesishmasiga yaqinlashayotganda tezlikni kamaytirishi kerak.

1.4.1 – 1.4.6. "Temir yo'l kesishmasiga yaqinlashuv" Ushbu yo'l belgilari aholi yashash joylaridan tashqarida, haydovchining temir yo'l kesishmalariga yaqinlashish darajasini ko'rsatadi va 1.1."Shlagbaumli temir yo'l kesishmasi" yoki 1.2."Shlagbaumsiz temir yo'l kesishmasi" yo'l belgilari bilan birgalikda o'rnatiladi. Bu yo'l belgilarining asosiy maqsadi, haydovchilarning temir yo'l kesishmalariga e'tiborini yanada kuchliroq qaratishdan iborat. Zarur holatlarda, keng yo'llarda ushbu yo'l belgilari qo'shimcha ravishda yo'lning chap tomoniga ham qo'yiladi. Haydovchi temir yo'l kesishmasiga yaqinlashayotganda tezlikni kamaytirishi kerak.

1.4.1 – 1.4.6. "Temir yo'l kesishmasiga yaqinlashuv" Ushbu yo'l belgilari aholi yashash joylaridan tashqarida, haydovchining temir yo'l kesishmalariga yaqinlashish darajasini ko'rsatadi va 1.1."Shlagbaumli temir yo'l kesishmasi" yoki 1.2."Shlagbaumsiz temir yo'l kesishmasi" yo'l belgilari bilan birgalikda o'rnatiladi. Bu yo'l belgilarining asosiy maqsadi, haydovchilarning temir yo'l kesishmalariga e'tiborini yanada kuchliroq qaratishdan iborat. Zarur holatlarda, keng yo'llarda ushbu yo'l belgilari qo'shimcha ravishda yo'lning chap tomoniga ham qo'yiladi. Haydovchi temir yo'l kesishmasiga yaqinlashayotganda tezlikni kamaytirishi kerak.

1.4.1 – 1.4.6. "Temir yo'l kesishmasiga yaqinlashuv" Ushbu yo'l belgilari aholi yashash joylaridan tashqarida, haydovchining temir yo'l kesishmalariga yaqinlashish darajasini ko'rsatadi va 1.1."Shlagbaumli temir yo'l kesishmasi" yoki 1.2."Shlagbaumsiz temir yo'l kesishmasi" yo'l belgilari bilan birgalikda o'rnatiladi. Bu yo'l belgilarining asosiy maqsadi, haydovchilarning temir yo'l kesishmalariga e'tiborini yanada kuchliroq qaratishdan iborat. Zarur holatlarda, keng yo'llarda ushbu yo'l belgilari qo'shimcha ravishda yo'lning chap tomoniga ham qo'yiladi. Haydovchi temir yo'l kesishmasiga yaqinlashayotganda tezlikni kamaytirishi kerak.

1.4.1 – 1.4.6. "Temir yo'l kesishmasiga yaqinlashuv" Ushbu yo'l belgilari aholi yashash joylaridan tashqarida, haydovchining temir yo'l kesishmalariga yaqinlashish darajasini ko'rsatadi va 1.1."Shlagbaumli temir yo'l kesishmasi" yoki 1.2."Shlagbaumsiz temir yo'l kesishmasi" yo'l belgilari bilan birgalikda o'rnatiladi. Bu yo'l belgilarining asosiy maqsadi, haydovchilarning temir yo'l kesishmalariga e'tiborini yanada kuchliroq qaratishdan iborat. Zarur holatlarda, keng yo'llarda ushbu yo'l belgilari qo'shimcha ravishda yo'lning chap tomoniga ham qo'yiladi. Haydovchi temir yo'l kesishmasiga yaqinlashayotganda tezlikni kamaytirishi kerak.

1.5. "Tramvay yo'li bilan kesishuv" Ushbu belgi xavfli chorrahalarda yoki chorrahadan tashqari joyda, yo'lning qatnov qismini kesib o'tadigan tramvay yo'llari oldida, shu bilan birga, aholi yashash punktlariga kirishdagi birinchi tramvay yo'li kesishmasi oldida o'rnatiladi va haydovchini bu haqida ogohlantiradi. Haydovchi bunday yo'ldan ehtiyot chorasini ko'rib, harakatlanishi kerak. Zero, relsli transport vositalari imtiyozga ega bo'lib, chorrahadan tashqarida haydovchilar tramvayga yo'l berishlari lozim.

1.6. "Teng ahamiyatli yo'llar kesishuvi" Bu belgi usti qanday qoplama: asfalt, beton yoki tosh bo'lishidan qat'i nazar, teng ahamiyatli yo'llar kesishgan joylar oldida o'rnatiladi. Ushbu holatda haydovchi o'ng tomondan kelayotgan transport vositasiga yo'l berishi shart. Aks holda, chorrahada harakatlanish tartibi buzilishi va yo'l transport hodisasi ro'y berishi mumkin.

1.7. "Aylanma harakatlanish bilan kesishuv" Agar aylanma harakatli chorraha yo‘l sharoiti, ya'ni burilish, past - balandlik tufayli xavfsizlikni ta'minlovchi masofadan ko‘rinmasa, bu belgi aholi punktlarida 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa, 150 - 300 metr masofada o‘rnatiladi. Aylanma harakatlanish bilan kesishuv haqida ogohlantiruvchi ushbu belgi qo‘yilgan joydan transport vositasi tezligini pasaytirib, ehtiyot choralarini ko‘rgan holda, harakatni davom ettirish maqsadga muvofiq. Chunki aylanma harakatlanish chorrahasida harakatlanayotgan transport vositalari aylanaga kirib kelayotgan transport vositalariga nisbatan ustunlikka (imtiyozga) ega.

1.8 “Svetafor tartibga soladi” Ba’zi chorrahalarda haydovchilarni xabardor qilish uchun 1.8 “Svetafor tartibga soladi” yo'l belgisi o‘rnatiladi. Bu ayniqsa, svetoforlar unchalik keng tarqalgan bo'lmagan kichik shaharlarda to‘g‘ri keladi va haydovchilar o‘z harakatlarini shu tarzda tartibga solishni kutishmaydi. Shunga ko‘ra, ular svetoforni ko‘rganlarida tezlikni pasaytirishga vaqtlari bo‘lmasligi mumkin. Bunday uchastkani kesib o‘tishda haydovchi signalizatsiya qilingan chorrahalarni kesib o‘tishning umumiy qoidalariga rioya qilishi kerak. Svetofor ishlamay qolganda, haydovchi imtiyoz belgilari talablariga amal qilishlari kerak.

1.9. "Ko'tarma ko'prik" Bu belgi ko‘tarma ko‘prik yoki solda kesib o‘tish joylari oldida, jumladan aholi punktlarida 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida 150 - 300 metr masofada o‘rnatiladi. Aholi punktlaridan tashqarida ushbu 1.9. belgisi takrorlanadi va ikkinchi belgi 50 metrdan kam bo‘lmagan masofada o‘rnatiladi. Belgi ehtimoli bor bo‘lgan xavf -xatar haqida qo‘shimcha ravishda haydovchilarni oldindan ogohlantiradi

1.10. "Sohilga chiqish" Bu belgi daryo yoki suv havzasi qirg'oqlariga chiqish oldidan o'rnatiladi.Aholi punktlarida 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida 150 - 300 metr masofa oldinda o‘rnatiladi. Belgi aholi punktlaridan tashqarida takrorlanadi va ikkinchi belgi 50 metrdan kam bo‘lmagan masofada o‘rnatiladi, hamda haydovchini bunday holatda tezlikni kamaytirib, e'tiborliroq bo‘lishi haqida qayta ogohlantiradi.

1.11.1, 1.11.2. “Xavfli burilish”. 1.11.1 — o‘ngga, 1.11.2 — chapga yo‘l belgilari yo‘lning kichik radiusli yoki ko‘rinishi cheklangan burilish joyini bildiradi.

1.11.1, 1.11.2. “Xavfli burilish”. 1.11.1 — o‘ngga, 1.11.2 — chapga yo‘l belgilari yo‘lning kichik radiusli yoki ko‘rinishi cheklangan burilish joyini bildiradi.

1.12.1, 1.12.2. "Xavfli burilishlar" Ushbu belgilar transport vositasi harakatlanayotgan yo'lda ketma-ket bir nechta xavfli burilishlar borligi haqida haydovchini ogohlantiradi.Ular yo‘lning xavfli burilishlari oldidan, aholi punktlarida 50- 100 metr masofada aholi punktlaridan tashqarida 150 - 300 metr masofada o‘rnatiladi. Haydovchi yo‘lning bunday qismlaridan tezlikni kamaytirib, ehtiyot choralarini ko‘rib, harakatlanishi lozim.

1.12.1, 1.12.2. "Xavfli burilishlar" Ushbu belgilar transport vositasi harakatlanayotgan yo'lda ketma-ket bir nechta xavfli burilishlar borligi haqida haydovchini ogohlantiradi.Ular yo‘lning xavfli burilishlari oldidan, aholi punktlarida 50- 100 metr masofada aholi punktlaridan tashqarida 150 - 300 metr masofada o‘rnatiladi. Haydovchi yo‘lning bunday qismlaridan tezlikni kamaytirib, ehtiyot choralarini ko‘rib, harakatlanishi lozim.

1.13. "Tik nishablik" Bu belgi aholi punktlarida 50 - 100 metr masofada, aholi punktlaridan tashqarida 150 - 300 metr masofada, yo‘lning tik nishablik ya'ni pastlik qismi oldidan o‘rnatiladi va haydovchini harakatlanish yo‘lida tik nishablik borligi haqida ogohlantiradi. Haydovchi yo‘lning bunday qismlaridan tezlikni kamaytirib, albatta, uzatmalar qutisini ulagan holda, harakatlanishi shart. Aks holda, avtomobilь o‘zining og‘irligi bilan qiyalikda inertsiya kuchini vujudga kelishi va ortiqcha tezlanish olishi, natijada uni tormoz tizimi bilan to‘xtatib bo‘lmay qolishi imkoniyati ortib ketadi. Oqibatda yo‘l-transport hodisasi sodir bo‘lishiga olib kelishi mumkin

1.14. "Tik balandlik" Bu belgi aholi punktlarida 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa, 150 - 300 metr masofada, yo‘lning tik balandlik qismi oldidan o‘rnatiladi va transport vositasi harakatlanayotgan yo‘lda tik balandlik borligi haqida haydovchini ogohlantiradi. Bunda haydovchi kerakli uzatmani ulagan holda belgilangan tezlik me'yorini saqlab, harakatlanishi kerak. Aks holda, transport vositasi to‘xtab qolib, o‘z og‘irligi bilan orqaga harakatlanib ketib qolishi va harakat xavfsizligiga tahdid solishi mumkin.

1.15 «Sirpanchiq yo‘l» yo‘l belgisi uchburchak shaklga ega bo‘lib, qizil hoshiyali oq fonda sirpanayotgan avtomobil tasvirlangan. Ushbu belgi yo‘lning sirpanish darajasi yuqori bo‘lgan qatnov qismi haqida ogohlantiradi. Boshqa barcha ogohlantiruvchi belgilar singari, 1.15 «Sirpanchiq yo‘l» belgisi aholi punktlarida xavfli uchastka boshlanishidan 50-100 metr oldin, aholi punktidan tashqarida xavfli uchastka boshlanishidan 150-300 metr oldin o‘rnatiladi. Zamonaviy avtomobil turg‘unligini ta’minlash tizimi (ESP (Electronic Stability Program)) bo‘lmasa, sirpanchiq yo‘llar haydovchiga, ayniqsa haydovchilikni endi boshlagan haydovchilar uchun xavf tug‘diradi. Sirpanchiq yuza vaqtinchalik bo‘lgan joylarda, masalan, ta’mirlash ishlari tufayli, 1.15 belgisi sariq fonda o‘rnatilishi mumkin, bu ta’mirlash ishlari olib borilayotganda haydovchilarni xavf haqida ogohlantirish vazifasini bajaradi. Yomon ob-havo sharoitida yo‘l xizmatlari imkon qadar tezroq yo‘l qoplamalarini tartibga solishga harakat qiladi, ammo bu ko‘p vaqt olishi mumkin. Shu sababli, har bir haydovchi uchun sirpanchiq joylardan harakatlanish qoidalarini eslab qolish juda muhimdir. Bu belgining 7.16 «Nam qoplama» belgisi bilan o‘rnatilishi, belgi yo‘l qoplamasi nam yoki ho‘l bo‘lganida ta’sir qilishini bildiradi.

1.16. "Notekis yo'l" Ushbu belgi aholi punktlarida 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa, 150 - 300 metr masofada, yo‘lning notekis qismlari oldidan o‘rnatiladi va transport vositasi haydovchisidan yo‘lning notekis qismidan harakatlanish vaqtida diqqat - e'tiborini to‘plab, ehtiyotkorlik bilan harakatlanishini davom ettirishni talab qiladi.

1.17. "Tosh otilishi xavfi" Bu belgi aholi punktlarida 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa, 150 - 300 metr masofada, yo‘lning ta'mirlash ishlari olib borilayotgan va transport vositasi g‘ildiragi ostidan shag‘al, tosh, shunga o‘xshash jismlarning otilib chiqish ehtimoli bor bo‘lgan joylari oldidan o‘rnatiladi. Yo‘lning bunday qismlarida haydovchi transport vositasining shikastlanishini oldini olish maqsadida, tezlikni kamaytirib, xavfsiz oraliq masofani saqlab borishi lozim.

1.18.1, 1.18.2, 1.18.3. "Yo'lning torayishi" Bu belgilar aholi punktlarida 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa, 150 - 300 metr masofada, yo‘lning torayish qismlari oldidan o‘rnatiladi: Bunda, 1.18.1. belgisi - yo‘lning «Ikki tomonlama torayishi»;1.18.2. «O‘ngdan torayishi»; 1.18.3. «Chapdan torayishi» haqida ogohlantiradi. Bunday vaziyatlarda yo‘lning torayadigan tomonidan harakatlanayotgan transport vositalari haydovchilari tezlikni kamaytirib, ehtiyot chorasini ko‘rgan holda, harakatni davom ettirishi darkor.

1.18.1, 1.18.2, 1.18.3. "Yo'lning torayishi" Bu belgilar aholi punktlarida 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa, 150 - 300 metr masofada, yo‘lning torayish qismlari oldidan o‘rnatiladi: Bunda, 1.18.1. belgisi - yo‘lning «Ikki tomonlama torayishi»;1.18.2. «O‘ngdan torayishi»; 1.18.3. «Chapdan torayishi» haqida ogohlantiradi. Bunday vaziyatlarda yo‘lning torayadigan tomonidan harakatlanayotgan transport vositalari haydovchilari tezlikni kamaytirib, ehtiyot chorasini ko‘rgan holda, harakatni davom ettirishi darkor.

1.18.1, 1.18.2, 1.18.3. "Yo'lning torayishi" Bu belgilar aholi punktlarida 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa, 150 - 300 metr masofada, yo‘lning torayish qismlari oldidan o‘rnatiladi: Bunda, 1.18.1. belgisi - yo‘lning «Ikki tomonlama torayishi»;1.18.2. «O‘ngdan torayishi»; 1.18.3. «Chapdan torayishi» haqida ogohlantiradi. Bunday vaziyatlarda yo‘lning torayadigan tomonidan harakatlanayotgan transport vositalari haydovchilari tezlikni kamaytirib, ehtiyot chorasini ko‘rgan holda, harakatni davom ettirishi darkor.

1.19. "Ikki tomonlama harakatlanish" Bu belgi aholi punktlarida 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa, 150 - 300 metr masofada, yo‘lning bir taraflama harakatlanishi tashkil qilingan qismi tugab, qarama-qarshi harakatlanish qismi boshlanishi oldidan o‘rnatiladi va haydovchini bu haqda ogohlantiradi. Transport vositalari egalari bunday paytda ziyraklikni oshirib, qarama-qarshi harakat qismiga chiqib ketishning oldini olishlari zarur.

1.20. "Piyodalar o'tish joyi" Bu yo‘l belgisi aholi punktlarida 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa, 150 - 300 metr masofada o‘rnatilib, haydovchini piyodalar o‘tish joyiga yaqinlashayotganligi haqida ogohlantiradi. Piyodalar o‘tish joyiga yaqinlashar ekan, haydovchi transport vositasi tezligini pasaytirib, e'tiborni kuchaytirishi lozim. Haydovchilar yo‘lning harakat qismidagi piyodalarga yo‘l berishlari kerak

1.21. "Bolalar" Bu belgi haydovchini bolalar muassasalariga, jumladan bog‘cha, maktab va bolalar oromgohi kabi joylarga yaqinlashayotganligi va yo‘lning bu qismidan har daqiqada bolalar chiqib qolishi ehtimoli borligi haqida ogohlantiradi. Bunday vaziyatda haydovchi yo‘lning mazkur xavfli qismidan ehtiyotkorlik bilan o‘tishi kerak. Belgi aholi punktlarida 50 -100 metr masofada o‘rnatiladi. Aholi punktlaridan tashqarida esa yo‘lning xavfli qismidan 150 - 300 metr oldin, hamda 50 metrdan kam bo‘lmagan masofada takroran o‘rnatiladi.

• 1.22. "Velosiped yo'lkasi bilan kesishuv"

1.22. "Velosiped yo‘lkasi bilan kesishuv"

1.22 «Velosiped yo‘lkasi bilan kesishuv» belgisi qizil hoshiyali uchburchak shaklida bo‘lib, uning markazida, oq fonda qora rangli velosiped tasvirlangan.

«Velosiped yo‘lkasi bilan kesishuv» belgisi velosiped yo‘lkasi yo‘lning qatnov qismini kesib o‘tadigan joylar oldidan o‘rnatiladi va yo‘l harakati qatnashchilarini qatnov qismida kutilmaganda velosipedchi paydo bo‘lib qolishidan ogohlantiradi.  

1.22 yo‘l belgisini ko‘rgan haydovchidan qandaydir aniq bir harakat talab qilinmaydi. Haydovchi, faqat zarurat paydo bo‘lganida tezlikni kamaytirishi va to‘xtashi shart. Velosiped yo‘lkasi yo‘lning qatnov qismi bilan kesishgan joylarda, odatda imtiyoz avtomobilda bo‘ladi, shuning uchun velosiped va moped haydovchilari yo‘l berishlari kerak. Biroq haydovchi hushyor bo‘lishi va har qanday vaqtda to‘xtashga tayyor bo‘lishi kerak.Bundan tashqari, velosiped yo‘lkasi yo‘lning qatnov qismi bilan kesishgan joylar svetofor orqali tartibga solinishi mumkin. Bunday vaziyatda haydovchilar, svetofor ishoralariga asosan harakatlanadilar.

Haydovchi, velosiped yo‘lkasi yo‘lning qatnov qismi bilan kesishgan joyga yaqinlashayotganligi to‘g‘risida «Velosiped yo‘lkasi bilan kesishuv» belgisi bilan ogohlantiriladi, yo‘lkaning o‘zi esa, 4.5 «Velosiped yo‘lkasi» yoki velosiped yo‘lkasini yoki velosiped harakatlanishi uchun mo‘ljallangan tasmani bildiruvchi 1.26 yo‘l chizig‘i bilan belgilanadi. Velosiped yo‘lkasi yo‘lning qatnov qismi bilan kesishgan joyga yo‘lning velosiped yo‘lkasi kesib o‘tgan joyini bildiruvchi 1.15 yo‘l chizig‘i chiziladi. 1.22 «Velosiped yo‘lkasi bilan kesishuv» belgisi ko‘pchilik ogohlantiruchi belgilar kabi, aholi punktlaridan tashqarida 150 – 300 metr, ahli punktlarida 50 – 100 metr oldin o‘rnatiladi. Agar belgini boshqa masofada o‘rnatish zaruriyati bo‘lsa  7.1.1 «Obyektgacha bo‘lgan masofa» qo‘shimcha axborot belgisi bilan birga qo‘llanilishi mumkin.

• 1.23 «Ta’mirlash ishlari»

belgisi ogohlantiruvchi belgilari uchun an’anaviy bo‘lgan uchburchak shaklga ega. Qizil hoshiyali belgining oq fonida ta’mirlash ishlarini bajarayotgan odamning tasviri tushirilgan.

Haydovchilar 1.23 «Ta’mirlash ishlari» yo‘l belgisi orqali yo‘lning qatnov qismida olib borilayotgan ta’mirlash ishlari to‘g‘risida ogohlantiriladi.

Ta’mirlash ishlari turli xil, asfalt yotqizish, chuqurlarni ta’mirlash va yo‘l chiziqlarini yangilashdan tortib, daraxtlarni kesish va svetofordagi chiroqlarni almashtirishgacha bo‘lishi mumkin. Bu shuni anglatadiki, yo‘lda ishchilar va maxsus texnikalar bo‘lishi mumkin, yo‘lning bir qismida yo‘l qoplamasi yoki yo‘l chetidagi ariq olib tashlanishi mumkin. Va yo‘l hududida qanday ish olib borilishidan qat’i nazar, haydovchidan ko‘proq e’tibor talab qiladi.

Haydovchilar yodda tutishlari kerakki, yo‘l xizmati xodimlari ta’mirlash ishlari paytida tartibga soluvchining vakolatlarini oladilar va istalgan vaqtda transport oqimini to‘xtatishi yoki yo‘naltirishi, shuningdek, ularga to‘siqlarni chetlab o‘tish yo‘nalishini ko‘rsatishi mumkin. Shuning uchun, yo‘l xizmati xodimlari kiyimida jezl ushlab turgan odamni ko‘rib hayron bo‘lmaslik kerak.

1.23 yo‘l belgisini ko‘rgan haydovchilar tezlikni kamaytirishlari va boshqa yo‘l belgilari va yo‘l chiziqlariga e’tibor qaratgan holda yo‘l sharoitlariga muvofiq harakat qilishlari kerak.

1.24. «Mol haydab o‘tish». Bu ogohlantiruvchi belgi aholi punktlarida xavfli joydan 50 — 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa 150 — 300 metr oldin o‘rnatiladi. Zaruriyat bo‘lganda, 7.1.1 qo‘shimcha axborot belgisida ko‘rsatilgan boshqa masofada ham o‘rnatilishi mumkin.

1.25.1. "Yovvoyi hayvonlar" Bu belgi o‘rmon xo‘jaligi, qo‘riqxona va yovvoyi hayvonlar bo‘lishi mumkin bo‘lgan yo‘l qismlari oldida o‘rnatiladi. Ushbu belgi haydovchini yo‘lga yovvoyi hayvonlar chiqib qolishi ehtimoli borligidan ogohlantiradi. Belgi aholi yashaydigan joylarda 50 - 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa, 150 - 300 metr masofada o‘rnatiladi.

1.25.2. "Pastlab uchuvchi qushlar" Bu belgi aholi punktlarida xavfli joydan 50 — 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa 150 — 300 metr oldin o‘rnatiladi va haydovchini pastlab uchuvchi qushlar bo‘lishi mumkin bo‘lgan hudud haqida ogohlantiradi. Zaruriyat bo‘lganda, bu belgi 7.1.1 qo‘shimcha axborot belgisida ko‘rsatilgan boshqa masofada ham o‘rnatilishi mumkin.

1.25.3 «Kemiruvchi va sudralib yuruvchi hayvonlar» belgisi uchburchak shaklga ega. Qizil hoshiyali belgining oq fonida tipratikan surati tasvirlangan. Mazkur belgi haydovchilarni yo‘lda turli kemiruvchilar va sudralib yuruvchi hayvonlar chiqib qolish ehtimoli borligidan ogohlantiradi va alohida e’tibor bilan harakatlanishni tavsiya qiladi. «Kemiruvchi va sudralib yuruvchi hayvonlar» belgisi turli hayvonot olamini asrash va haydovchini mavjud xavf haqida ogohlantirish uchun ko‘proq o‘mon va to‘qaylar yaqinida, tog‘ va tog‘ oldi hududlarida va boshqa shu turdagi hayvonlar yo‘lga chiqib qolishi ehtimoli bor bo‘lgan joylar oldida o‘rnatilishi mumkin. Belgi ta’sir oralig‘ida haydovchi tezlikni kamaytirishi va diqqat e’tiborni oshirishi zarur. Inson psixalogiyasi shundayki, haydovchi oldidan qandaydir kutilmagan to‘siq birdaniga paydo bo‘lib qolsa, undan qochishga harakat qiladi. Shunday vaziyatda haydovchi qarama – qarshi yo‘nalishga yoki yo‘l chetiga chiqib ketishi mumkin. 1.25.3 yo‘l belgisi haydovchidan aynan shunday kutilmagan holatlarga tayyor bo‘lib borishni talab qiladi. 1.25.3 belgisi, ko‘pgina ogohlantiruvchi belgilar kabi, aholi punktlarida 50 – 100 metr masofada va aholi punktlaridan tashqarida yo‘lning xavfli qismigacha 150 – 300 metr masofada o‘rnatiladi. Agar belgi boshqa masofada o‘rnatilishi kerak bo‘lsa, u 7.1.1 «Obyektgacha bo‘lgan masofa» belgisi bilan birga o‘rnatiladi.

1.26 «Toshlar tushishi» yo‘l belgisi haydovchini yo‘lning yo‘l qismiga tosh tushishi, ko‘chkilar, qor ko‘chkilari va hatto sel tushishi mumkin bo‘lgan yo‘l qismiga yaqinlashayotgani haqida ogohlantiradi. Haydovchi «Toshlar tushishi» belgisini ko‘rib, yo‘ldagi yuqoridan tushgan kutilmagan to‘siqqa yoki aksincha, har qanday vaqtda yuqoridan nimadir qulashi mumkinligiga tayyor bo‘lishi kerak.

1.27. «Yonlama shamol». Bu ogohlantiruvchi belgi aholi punktlarida xavfli joydan 50 — 100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa 150 — 300 metr oldin o‘rnatiladi. Zaruriyat bo‘lganda, bu belgi 7.1.1 qo‘shimcha axborot belgisida ko‘rsatilgan boshqa masofada ham o‘rnatilishi mumkin.

1.28. "Pastlab uchuvchi samolyotlar" Ushbu yo‘l belgisi aeroportlar yaqinidan o‘tuvchi yo‘llarning samolyotlar pastlab uchuvchi yo‘l qismlari oldidan, aholi punktlarida 50 -100 metr, aholi punktlaridan tashqarida esa, 150 -300 metr masofada o‘rnatiladi va haydovchilarni qisqa muddatli shovqinlar bo‘lib turishi haqida ogohlantiradi.

1.29 «Tunnel» belgisi ogohlantiruvchi belgilarning odatiy ko‘rinishi kabi qizil hoshiyali oq uchburchak shakliga ega bo‘lib, uning markazida tunnelning sxematik tasviri joylashgan. «Tunnel» belgisi kirish peshtog‘ining (tunel boshlanishi) ko‘rinishi cheklangan, tabiiy yoritish imkonsiz bo‘lgan, sun’iy yoritilgan yoki yoritilmagan, uzoq cho‘zilgan tunnellarga yaqinlashayotganlik haqida ogohlantirish uchun o‘rnatiladi. Agar tunnelga kirishda uning qarama – qarshi tomoni ko‘rinmasa, 1.29 belgisi bilan 7.2.1 «Ta’sir oralig‘i» belgisi qo‘llanilishi mumkin. «Tunnel» yo‘l belgisini ko‘rgan haydovchi tezlikni kamaytirishi va tunnellarda harakatlanish bilan bog‘liq yo‘l harakati qoidalariga amal qilishi shart. Agar ushbu belgini boshqa masofaga o‘rnatish zarurati tug‘ilsa, u belgilangan tartibda tunnelgacha bo‘lgan aniq masofani ko‘rsatadigan 7.1.1 «Obyektgacha bo‘lgan masofa» belgisi bilan o‘rnatiladi.

1.30. "Boshqa xavf-xatarlar" belgisi ogohlantiruvchi belgilar uchun odatiy bo‘lgan rang va shaklga ega: qora rangli undov belgisi tasvirlangan qizil hoshiyali oq uchburchak. 1.30 «Boshqa xavf-xatarlar» yo‘l belgisi yo‘l harakati qatnashchilarini boshqa ogohlantiruvchi yo‘l belgilarida nazarda tutilmagan xavfli yo‘l qismiga yaqinlashayotganlik haqida ogohlantiradi. Belgi borasida, haydovchiga aniq tavsiyalar mavjud emas, chunki bu vaziyatda hamma narsa o‘ziga xos yo‘l holatiga bog‘liq. Shu bilan birga, tezlikni kamaytirish, diqqatni, hushyorlikni oshirish va turli xil kutilmagan hodisalarga tayyor bo‘lish tavsiya yetiladi. Bo‘lishi mumkin bo‘lgan xavf haqida ogohlantiruvchi ushbu belgi ta’sir oralig‘ida haydovchidan hech qanday aniq harakatlar qilish talab etilmaydi, u iloji boricha yehtiyot bo‘lishi kerak.

1.31 «Sun’iy yo‘l notekisligi» belgisi qizil hoshiyali oq uchburchak shaklda bo‘lib, uning pastki qismida sun’iy yo‘l notekisligi ko‘ndalang kesimi tasvirlangan. 1.31 «Sun’iy yo‘l notekisligi» belgisi tezlikni ataylab kamaytirish uchun yo‘lda sun’iy notekislik o‘rnatilganligi haqida ogohlantiradi. Shunday vaziyatlar bo‘ladiki, haydovchining tezligini qanday bo‘lmasin kamatirish kerak bo‘ladi. Bu odatda bolalar o‘yin maydonchalari, ta’lim muassasalari, hovli maydonlari yoki piyodalar o‘tish joylari yaqinidagi yo‘llarda talab qilinadi. Buning uchun yo‘llarda sun’iy yo‘l notekisligi – qavariq joy o‘rnatiladi, agar siz undan yuqori tezlikda harakatlanib o‘tmoqchi bo‘lsangiz, mashinaga (va haydovchiga ham) jiddiy zarar yetkazishi mumkin. Agar 1.31 «Sun’iy yo‘l notekisligi» belgisini boshqa masofaga o‘rnatish zarurati bo‘lsa, u notekis joygacha bo‘lgan masofani aniq ko‘rsatgan holda 7.1.1 «Obyektgacha bo‘lgan masofa» belgisi bilan o‘rnatilishi mumkin.

1.31.1 «Burilishning yo‘nalishi» belgisi gorizontal chiziqga o‘xshaydi yoki o‘ng tomonga bir, ikki yoki to‘rtta oq (yoki qora) strelka tasvirlangan qizil (yoki sariq) rangdagi to‘rtburchak. 1.31.1 «Burilishning yo‘nalishi» belgisi bir nechta strelkalari bo‘lgan keng yoki bittagacha strelkasi bo‘lgan ensiz bo‘lishi mumkin. Kichkina belgilar burilish davomida bir nechtasi takroriy o‘rnatiladi. Belgi yo‘l harakati qatnashchilarini o‘ngga juda keskin burilish borligidan yoki yo‘lning ta’mirlanayotgan qismida to‘siqni chetlab o‘tish yo‘nalishi haqida ogohlantiradi. Burilishda ko‘rinish cheklangan bo‘lishi yoki juda kichik radiusga ega bo‘lishi mumkin. Haydovchiga tezlikni tezlik cheklangan belgisida (agar mavjud bo‘lsa) ko‘rsatilgan tezlik chegarasigacha kamaytirish va burilish bo‘ylab harakatlanish uchun eng mos trayektoriyani tanlash tavsiya etiladi.

1.31.2 «Burilishning yo‘nalishi» belgisi gorizontal chiziqga o‘xshaydi yoki chap tomonga bir, ikki yoki to‘rtta oq (yoki qora) strelka tasvirlangan qizil (yoki sariq) rangdagi to‘rtburchak. 1.31.2 «Burilishning yo‘nalishi» belgisi bir nechta strelkalari bo‘lgan keng yoki bittagacha strelkasi bo‘lgan ensiz bo‘lishi mumkin. Kichkina belgilar burilish davomida bir nechtasi takroriy o‘rnatiladi. «Burilishning yo‘nalishi» belgisi yo‘l harakati qatnashchilarini chapga juda keskin burilish borligidan yoki yo‘lning ta’mirlanayotgan qismida to‘siqni chetlab o‘tish yo‘nalishi haqida ogohlantiradi. Burilishda ko‘rinish cheklangan bo‘lishi yoki juda kichik radiusga ega bo‘lishi mumkin. Haydovchiga tezlikni tezlik cheklangan belgisida (agar mavjud bo‘lsa) ko‘rsatilgan tezlik chegarasigacha kamaytirish va burilish bo‘ylab harakatlanish uchun eng mos trayektoriyani tanlash tavsiya etiladi.

1.31.3 «Burilishning yo‘nalishi» belgisi gorizontal chiziqga o‘xshaydi yoki chap va o‘ng tomonga bir, ikki yoki to‘rtta oq (yoki qora) strelka tasvirlangan qizil (yoki sariq) rangdagi to‘rtburchak. Xususan, haydovchi ko‘rinish cheklangan aylanma yo‘lda ham chapga, ham o‘ngga burilishi mumkinligi, shuningdek, agar yo‘l «T simon» chorrahalarda ayrilgan yoki tugaydigan bo‘lsa, bu haqda haydovchiga 1.31.3 «Burilishning yo‘nalishi» ogohlantiruvchi yo‘l belgisi orqali xabar qilinadi. Ushbu belgi, shuningdek, ta’mirlash ishlari olib borilayotgan yo‘l qismini aylanib o‘tish yo‘nalishini ham ko‘rsatadi. Haydovchiga tezlikni tezlik cheklangan belgisida (agar mavjud bo‘lsa) ko‘rsatilgan tezlik chegarasigacha kamaytirish va burilish bo‘ylab harakatlanish uchun eng mos trayektoriyani tanlash tavsiya etiladi. Haydovchi boshqa ogohlantiruvchi belgilardan farqli o‘laroq, 1.31.3 «Burilishning yo‘nalishi» belgisi burilish boshlanishidan 50 – 300 metr oldin emas, balki to‘g‘ridan – to‘g‘ri burilish oldidada o‘rnatilishiga e’tibor berishi kerak. «Burilishning yo‘nalishi» belgisida ko‘rsatilgan yo‘nalishlar bo‘yicha harakatlanish majburiy emas va orqaga qayrilish taqiqlanmagan

1.32 «Tirbandlik» belgisi qizil hoshiyali uchburchak shaklida bo‘lib, uning markazida uchta mashinalar ketma-ket joylashgan holdagi tasviri tushirilgan. «Tirbandlik» yo‘l belgisi yo‘l harakati ishtirokchilarini ta’mirlash ishlari sabali yoki boshqa sabablarga ko‘ra tirbandlik yuzaga keladigan yo‘l qismiga yaqinlashish haqida ogohlantiradi. 1.32 belgisi odatda, tirbandlik paydo bo‘lishi mumkin bo‘lgan yo‘l qismini chetlab o‘tish imkoni mavjud bo‘lgan chorrahadan oldin o‘rnatiladi. Ya’ni, aholi punktlarida: tirbandlik yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan hudud boshlanishidan 50 -100 metr oldin, aholi punktlaridan tashqarida: tirbandlik yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan hudud boshlanishidan 150 - 300 metr oldin.

1.3.1. "Bir izli temir yo'l" va 1.3.2. "Ko'p izli temir yo'l" Ushbu yoʼl belgilari haydovchini bir izli va ikki va undan ortiq - koʼp izli shlagbaumsiz temir yoʼl kesishmalari borligi haqida qoʼshimcha ravishda ogohlantiradi va bevosita shlagbaum bilan jihozlanmagan temir yoʼl kesishmasi oldida, eng yaqin relьsdan 20 metrdan kam boʼlmagan masofada, shlagbaumsiz temir yoʼl kesishmasi oldida oʼrnatiladi. Bunda 1.3.1. bir izli temir yoʼlni, 1.3.2. esa koʼp izli temir yoʼlni anglatadi Haydovchi yoʼlning bu qismidan zarur ehtiyot choralarini koʼrib, harakatlanishi kerak.